Poznaj najważniejsze terminy związane z treningiem, dietą i sportem. Słownik jest aktualizowany i pomoże Ci zrozumieć pojęcia spotykane podczas współpracy z trenerem personalnym.
- Aerobik
- Forma aktywności fizycznej polegająca na rytmicznych ćwiczeniach wykonywanych przy muzyce. Poprawia wydolność sercowo-naczyniową, koordynację i spalanie kalorii. Trening grupowy lub indywidualny z trenerem. Trenerzy aerobiku →
- BMI (Body Mass Index)
- Wskaźnik masy ciała obliczany jako stosunek masy ciała (kg) do kwadratu wzrostu (m). Służy do orientacyjnej oceny prawidłowej masy ciała. Norma to 18,5-24,9.
- Cardio
- Trening aerobowy angażujący duże grupy mięśniowe przez dłuższy czas. Obejmuje bieganie, pływanie, jazdę na rowerze, aerobik. Poprawia wydolność serca i płuc, wspomaga odchudzanie.
- CrossFit
- System treningu funkcjonalnego łączący elementy gimnastyki, podnoszenia ciężarów i ćwiczeń cardio. Treningi są krótkie, intensywne i zróżnicowane. Wymaga nadzoru wykwalifikowanego trenera. Trenerzy CrossFit →
- DOMS (Delayed Onset Muscle Soreness)
- Opóźniona bolesność mięśni pojawiająca się 24-72h po intensywnym treningu. Jest naturalną reakcją organizmu na nowe lub intensywniejsze bodźce treningowe. Ustępuje samoistnie.
- FBW (Full Body Workout)
- Trening angażujący wszystkie główne grupy mięśniowe podczas jednej sesji. Polecany dla początkujących i osób trenujących 2-3 razy w tygodniu.
- Hipertrofia
- Powiększenie objętości mięśnia poprzez wzrost rozmiarów włókien mięśniowych. Osiągana przez trening siłowy z obciążeniem 60-80% maksymalnego ciężaru w 8-12 powtórzeniach.
- Interwały (HIIT)
- High-Intensity Interval Training - trening interwałowy o wysokiej intensywności. Naprzemienne okresy intensywnego wysiłku i odpoczynku. Efektywny w spalaniu tkanki tłuszczowej.
- Joga
- Praktyka łącząca ćwiczenia fizyczne (asany), techniki oddechowe (pranajama) i medytację. Poprawia elastyczność, siłę, równowagę i samopoczucie. Rodzaje: Hatha, Vinyasa, Ashtanga, Kundalini. Trenerzy jogi →
- Kalistenika
- Trening z wykorzystaniem masy własnego ciała. Obejmuje pompki, podciągania, dipy, pistol squats, muscle-up. Rozwija siłę, wytrzymałość i kontrolę ciała bez sprzętu na siłowni. Trenerzy kalisteniki →
- Makroskładniki
- Trzy główne składniki odżywcze: białko (4 kcal/g), węglowodany (4 kcal/g) i tłuszcze (9 kcal/g). Ich odpowiedni bilans jest kluczowy dla osiągnięcia celów treningowych.
- MMA (Mixed Martial Arts)
- Mieszane sztuki walki łączące techniki z boksu, zapasów, brazylijskiego jiu-jitsu, muay thai i innych dyscyplin. Kompleksowy trening rozwijający siłę, wytrzymałość i technikę walki. Trenerzy MMA →
- Periodyzacja
- Planowanie treningu w cyklach (mikro-, mezo- i makrocykl) z różną intensywnością i objętością. Zapobiega przetrenowaniu i zapewnia ciągły postęp.
- Pilates
- System ćwiczeń rozwijający siłę mięśni głębokich (core), elastyczność i świadomość ciała. Matowy (na macie) lub na urządzeniach (reformer). Skuteczny w rehabilitacji i profilaktyce bólów kręgosłupa. Trenerzy pilatesu →
- Powtórzenie maksymalne (1RM)
- Maksymalne obciążenie, z jakim można wykonać jedno poprawne powtórzenie danego ćwiczenia. Służy do planowania intensywności treningu.
- Regeneracja
- Okres odpoczynku między treningami niezbędny do odbudowy i wzrostu mięśni. Obejmuje sen (7-9h), odpowiednie odżywianie, nawodnienie, stretching i ewentualnie masaż.
- Rozgrzewka
- Wstępna część treningu przygotowująca ciało do wysiłku. Trwa 10-15 minut i obejmuje ćwiczenia cardio o niskiej intensywności oraz dynamiczne rozciąganie. Zmniejsza ryzyko kontuzji.
- Split treningowy
- Podział treningu na sesje dedykowane poszczególnym partiom mięśniowym. Przykłady: Push/Pull/Legs, Upper/Lower, Bro-split. Pozwala trenować częściej z większą objętością.
- Suplement diety
- Produkt uzupełniający codzienną dietę o brakujące składniki. W fitness popularne: białko serwatkowe, kreatyna, BCAA, kofeina. Nie zastępują zbilansowanej diety.
- Trener personalny
- Wykwalifikowany specjalista planujący i prowadzący indywidualne treningi. Dostosowuje program do celów, możliwości i ograniczeń klienta. Motywuje, koryguje technikę i monitoruje postępy. Znajdź trenera →
- Zumba
- Program fitness łączący taniec z elementami aerobiku. Treningi przy latynoamerykańskiej muzyce angażują całe ciało. Skuteczna forma cardio spalająca 400-600 kcal/h. Trenerzy zumby →